İstanbul’a soluk kaynağı

İSTANBUL (İGFA) – İstanbul’un hızla gelişen yerleşim bölgelerinden biri olan Başakşehir’de şehirleşme ile doğal alanlar arasındaki denge, geniş yeşil alanlar ve çevre odaklı projeler aracılığıyla sağlanıyor. Parklardan millet bahçelerine, spor ve dinlenme alanlarından sıfır atık sistemlerine kadar uzanan girişimler, ilçenin çevre politikalarının iki ana temelini oluşturuyor: Yeşilin artırılması ve mevcut kaynakların korunması.

Kişi başına 28 metrekare yeşil alan

Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği’nde belediye ve mücavir alan sınırları içinde kişi başına 10 metrekare aktif yeşil alan öngörülürken, Başakşehir’de bu rakam 28 metrekareye ulaşıyor. Başakşehir Belediyesi’ne ait verilere göre ilçedeki toplam yeşil alan büyüklüğü yaklaşık 14 milyon metrekaredir.

1 milyon 600 bini aşan ağaç, çalı, mevsimlik ve çok yıllık çiçekli bitkiler ile yer örtücü türlerden oluşan zengin bitki çeşitliliği, ilçenin yeşil dokusunun korunmasına ve geliştirilmesine önemli katkı sağlıyor.

Park ve yeşil alanlarda yapılan düzenli bakım, budama, sulama, gübreleme, çim biçimi ve zirai ilaçlama işlemleri ile mevcut yeşil alanların sürdürülebilirliği sağlanırken, yeni bitkilendirme ve çevre düzenleme çalışmalarıyla da ilçenin yeşil alan varlığı her geçen gün artırılmaktadır.

Başakşehir Belediyesi de ilçeyi, kişi başına düşen 28 metrekarelik yeşil alanıyla İstanbul’da ön sıralarda gösteriyor. Başakşehir Belediyesi

137 park, 8 millet bahçesi ve yaşam alanı

Başakşehir’de 2026 itibarıyla 137 park bulunmaktadır. İlçenin farklı bölgelerine yayılan millet bahçeleri ve büyük rekreasyon alanları ise yoğun şehir yaşamının içerisinde nefes alınabilecek geniş koridorlar sunuyor.

Başakşehir Millet Bahçesi, Kayaşehir Millet Bahçesi, Ayazma Millet Bahçesi, Altınşehir Millet Bahçesi, Çam ve Sakura Millet Bahçesi, Güvercintepe Millet Bahçesi, Sular Vadisi ve Bahçeşehir Gölet gibi büyük doğa ve yaşam alanları; yürüyüşten spora, piknikten çocuk oyunlarına kadar çeşitli kullanım imkânları sunmaktadır. Belediye kayıtlarında bu büyük ölçekli doğa ve yaşam yerlerinin sayısı 8 olarak belirtilmektedir.

Yapımında sona yaklaşan Güvercintepe Millet Bahçesi tamamlandığında bu yeşil ağın önemli bir parçası olacak. Millet bahçeleri yalnızca dinlenme ve spor için değil; yılın farklı dönemlerinde kültürel ve sosyal etkinliklerin gerçekleştirildiği buluşma noktaları olarak da kullanılmaktadır.

Yeşilin içinde spor ve yaşam

Başakşehir’in yeşil alanları sadece peyzaj düzenlemelerinden oluşmuyor. Belediye sorumluluğundaki park ve yeşil alanlarda336 açık hava spor ekipmanı bulunmaktadır.

İlçe genelindeki 93 futbol, basketbol, tenis ve voleybol sahası da yeşil alanların aktif yaşamla entegrasyonunu sağlamaktadır. Çocuk oyun alanları, yürüyüş yolları, bisiklet yolları açık hava fitness noktaları ile piknik yerleri sayesinde parklar farklı yaş gruplarının ortak yaşam mekanlarına dönüşmektedir.

Böylelikle yeşil alan kent dokusunun içerisinde yalnızca estetik bir unsur değil; sağlıklı yaşamı teşvik eden sosyal etkileşimleri güçlendiren bir altyapı olarak değerlendirilmektedir.

SIFIR ATIK: YEŞİLİN KORUNMASI İÇİN ALTERNATİF YOL

Başakşehir’de çevresel çalışmaların ikinci önemli unsuru sıfır atık uygulamalarıdır. İlçe genelinde konutlardan okullara, kamu kurumlarından işletmelere kadar birçok noktada kurulan sistemlerle atıkların kaynağında ayrıştırılması hedeflenmekte olup bu sayede yeniden ekonomiye kazandırılması amaçlanmaktadır.

Ailelerden okullara kadar uzanan sıfır atık hareketiyle çevreyi koruyan Başakşehir; çocuklara çevre bilincini küçük yaşta kazandırarak sürdürülebilir şehircilik anlayışını geleceğe taşımaktadır.

Başakşehir’in sıfır atık yolculuğundaki önemli dönüm noktalarından biri ise 2019 yılında gerçekleşmiştir. Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi‘nin katılımıyla gerçekleştirilen “Başakşehir’e Sıfır Atık Güzel Gelecek” kampanyasının tanıtımında Erdoğan, “Başakşehir Belediyesinde ‘Sıfır Atık’ projesinin hayata geçirildiğini gördüm.” diyerek ilçedeki çalışmalara vurgu yapmıştır.

Bazı Sıfır Atık Belgesi İlk Kez Başakşehir’e Verildi

Başakşehir Belediyesi sıfır atık konusunda bir ilke imza attı. Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, İstanbul’da sıfır atık sisteminin kurulduğu yaklaşık 17 bin kamu kuruluşu arasından ilk Sıfır Atık Belgesi‘nin Başakşehir Belediyesine verildiğini duyurmuştur.

Bölgedeki sistem zamanla atık toplamanın ötesine geçmiştir. 1. Sınıf Atık Getirme Merkezi, ambalaj atığı ayrıştırma tesisleri mobil atık getirme noktaları tekstil kumbaraları konutlara yönelik ayrıştırma sistemleri sıfır atık altyapısının parçalarını oluşturmuştur. Atıklardan elde edilen organik kompost yeniden parklarda organik tarım yapılan bahçelerde kullanılarak döngünün toprağa kadar ulaşmasını sağlamaktadır.

Dönüşüm Sağlıyor

Bölgedeki sıfır atık anlayışının önemli uygulamalarından biri ise “Atık Nakit”‘tir. Geri dönüşüme katılan sitelerin topladığı atıkları ekonomik değere dönüştüren sistem; çevre duyarlılığını vatandaş için somut bir kazanımla buluşturmaktadır. Proje 2025 yılında Sürdürülebilirlik Akademisi tarafından düzenlenen Sürdürülebilir İş Ödülleri’nde “< strong >Atık Yönetimi ve Sıfır Atık” kategorisinde ödüle layık görülmüştür.

2025 yılı çalışmaları kapsamında< / strong >35 bin 425 tonun üzerinde geri dönüştürülebilir atığın toplandığı bildirilmiştir böylece yüzbinlerce ağacın kesilmesinin önüne geçilmektedir.< / p >
< p >< strong >Çevresel Eğitim Kültürden Doğar< / strong >
< p >Başakşehir’in sıfır atık hareketinin belki de en dikkat çekici yönünü çocuklar oluşturmaktadır.Başkente Belediyesi ile Başakşehir İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü iş birliğinde yürütülen“Başakşehirli Çocuklar Sıfır Atıkla Büyüyor” projesiyle çevresel farkındalık ilkokul çağında kazandırılmaktadır.< / p >
< p >< span style = "font-weight: bold;" >Her hafta farklı bir okulda gerçekleştirilen programlara Başakşehir Belediye Başkanı Yasin Kartoğlu da katılmakta; çocuklar geri dönüştürülebilir malzemeleri kullanarak eserler üretmekte ayrıca sergiler defileler sahne gösterileri gibi eğlenceli etkinliklerle geri dönüşümü deneyimleyerek öğrenmektedirler.< / span >
< p >< strong >2025 – 2026 eğitim öğretim yılında “Başakşehir’den Dünyaya Geri Dönüşüm” temasıyla sürdürülen proje kapsamında21 okulda yaklaşık30 bin öğrenciye ulaşıldığı bildirilmektedir.Yıl boyunca öğrenciler atıklardan17 binden fazla eser ortaya koymuşlardır.Geri dönüştürülebilir malzemelerle hazırlanan1100 kıyafet defilelerde sergilendi;< / strong >< span style = "font-weight: bold;" >< strong >yaklaşık1200 öğrenciden oluşan korolar ise sıfır atığa dair şarkılar seslendirmiştir.< / strong >
< p >< span style = "font-weight: bold;" >Öğrencilerin okulda edindiği bilgilerin ailelere de taşınması projenin önemli hedeflerinden biridir.Başkan Kartoğlu da öğrencilerin ailelerine geri dönüşümü anlatan “çevre elçisi” haline geldiğini belirterek çevresel farkındalığın çocuklarla birlikte geleceğe taşındığını vurgulamaktadır.< / span >
< p >< strong >Ödüllü Proje:”Başakşehirli Çocuklar Sıfır Atıkla Büyüyor”< / strong >
< p >< span style = "font-weight: bold;" >Başkente Belediyesi ,2025 yılında aldığı Sürdürülebilir İş Ödülü’nün ardından aynı kategoride ödül kazandı.Bu kez ödülü getiren proje,”< strong>“Başak şehirli Çocuklar Sıfır Atıkla Büyüyor”< / strong >.
< p >< span style = "font-weight: bold;" > Böylece çevresel politikanın iki farklı ayağı üst üste ödüllendirilmiş oldu.Bir tarafta vatandaşın günlük hayatına dokunan geri dönüşümü teşvik eden uygulamalar diğer tarafta ise çocuklardan başlayarak davranış değişikliğini kalıcı hale getirmeyi amaçlayan çevresel eğitim.< /span >
< p >< strong >Yeşili Koruyup Bilinci Geleceğe Taşıyan Şehir:< / strong >.
< br />< br />
Başakehir’de çevresel yaklaşım park yapmanın yanı sıra aynı zamanda sıfır atıkları toplamak iki ayrı hizmet olarak ele alınmamaktadır.Bir tarafta14 milyon metrekarelik yeşillikler milyonlarca ağaç bitki millet bahçeleri parklar diğer tarafta ise sıfır atıkları tespit eden tesisler geri dönüşüm uygulamaları çocuklara ulaşan eğitim aynı sürdürülebilir şehir vizyonunun parçalarını oluşturmaktadır.